برق آسانسور چند فاز است؟

همه می دانیم که آسانسورها، دستگاه هایی هستند که با انرژی برق کار می کنند. البته این سیستم ها نسبت به وسایل برقی خانگی مصرف انرژی بیشتری دارند. به همین دلیل غالبا از برق سه فاز برای تامین انرژی آسانسورها استفاده می شود. به این منظور یک تابلو برق کوچکی در ساختمان نصب کرده و با یک کابل پنج رشته ای برق مورد نیاز آسانسور را تامین می کنند. الته با این روش برق سیستم حرکتی آسانسور به جز پریزهای قطع کننده و روشنایی قسمت های مختلف تامین می شود. در آسانسورهای جدیدی که تولید می شوند، برخی از مدل ها می توانند با برق تک فاز نیز کار کنند. در این مطلب می خواهیم به بررسی نوع برق مصرفی آسانسور و مطالب مربوط به آن بپردازیم.

برق تک فاز و سه فاز چیست؟

برق تک فاز به جریانی الکتریکی گفته می شود که به شکل متناوب (AC)  هدایت می شود. این نوع جریان برق برای مصارف خانگی و روشنایی در منازل و مکان های غیر تجاری مورد استفاده قرار می گیرد. جریان متناوب به طور مداوم تغییر جهت می دهد و میزان ثابتی ندارد. یعنی بین دو جهت مثبت و منفی دائما در حال حرکت است. برق تک فاز در بیشتر کشورها با ولتاژ 230 ولت و فرکانس 50 هرتز تولید شده و در شبکه توزیع می شود. برای ایجاد اختلاف پتانسیل از سیم نول در این نوع جریان برق استفاده می شود.

برق سه فاز جریانی از الکتریسیته است که به منظور به راه انداختن ماشین آلات و موتورهای صنعتی در مکان های صنعتی و ساختمان های تجاری استفاده می شود. الیته در ساختمان های مسکونی و غیر تجاری نیز به دلیل استفاده از آسانسور از برق سه فاز استفاده می شود. این نوع جریان برق برخلاف جریان تک فاز قدرت بیشتری تولید می کند که در این شرایط باعث افزایش راندمان دستگاه ها و ماشین آلات می شود. در برق سه فاز سه رشته سیم به کار می رود که ولتاژ آن ها یکسان است. میان هر یک از این سه رشته سیم اختلاف فازی برابر با 120 درجه وجود دارد. این اختلاف فاز جریان الکتریکی را به صورت مستمر برقرار می کند. همچنین اختلاف فاز باعث ایجاد اختلاف پتانسیل در مدار می شود که در این صورت به سیم نول نیازی وجود ندارد.

تفاوت موتورهای آسانسور تک فاز با سه فاز

موتورهای آسانسور سه فاز با مدل های تک فاز از جهات مختلف با یکدیگر تفاوت دارند که برای آشنایی بیشتر در ادامه به این تفاوت ها اشاره کرده ایم.

  • موتورهای تک فاز می توانند از برق شبکه سراسری استفاده کرده و راه اندازی شوند. اما برای کار کردن موتورهای سه فاز نیاز به تامین برق سه فاز وجود دارد.
  • موتورهای تک فاز به هنگام کار کردن از خود سروصدا و لرزش ایجاد می کنند. اما موتورهای سه فاز کم تر سروصدا می کنند و لرزشی ندارند.
  • موتورهای سه فاز عمدتا در بخش های صنعتی و همچنین آسانسورهایی استفاده شده که در ساختمان های بلند نصب می شوند. زیرا نسبت به موتورهای تک فاز بیش از 150 درصد بیشتر قدرت دارند. در موتورهای سه فاز میدان مغناطیسی به شکل چرخشی سه فاز شکل می گیرد.
  • موتورهای تک فاز توان پایینی به میزان 5 اسب بخار دارند. حال آن که مدل های سه فاز تا 200 اسب بخار نیز می توانند توان داشته باشند.
  • موتورهای سه فاز راندمان بیشتری از موتورهای تک فاز دارند.
  • از نظر ابعاد، الکتروموتورهای تک فاز نسبت به مدل های سه فاز بزرگ تر هستند.
  • موتورهای سه فاز ساختاری پیچیده تر از موتورهای تک فاز دارند.
  • راه اندازی موتورهای سه فاز نسبت به مدل های تک فاز آسان تر است.
  • موتورهای تک فاز تا میزان 230 ولت، ولتاژ خروجی دارند. در حالی که ولتاژ خروجی موتورهای سه فاز تا 415 ولت نیز می رسد.
  • موتورهای سه فاز نسبت به موتورهای تک فاز، آسان تر راه اندازی می شوند.
  • جریان الکتریکی در موتورهای سه فاز حالت ثابت و در مدل های تک فاز حالت متناوب دارد.
  • الکتروموتورهای سه فاز طول عمر بیشتری نسبت به مدل های تک فاز دارند.
  • موتورهای تک فاز نسبت به مدل های سه فاز ارزان تر بوده و هزینه تعمیر و نگهدار آن نیز کم تر است.

میزان ولتاژ و آمپر برق آسانسور

ولتاژ برق آسانسور سه مقدار متفاوت دارد؛ مقدار اول که 380 ولت است و بالاترین میزان ولتاژ محسوب می شود؛ مقدار دوم بین 90 تا 220 ولت است که میزان متوسطی به شمار می رود؛ ولتاژ سوم نیز بین 5 تا 30 ولت قرار دارد و پایین ترین ولتاژ را تشکیل می دهد. ولتاژ 380 ولت برای به راه انداختن الکتروموتور و تولید نیرو استفاده می شود تا آسانسور به حرکت درآید. با توجه به نوع و مدل آسانسور، دو یا چهار کنتاکتور به منظور قطع و وصل کردن جریان برق سه فاز استفاده می شود. ولتاژ 90 تا 220 ولت در قسمت هایی همچون چراغ ها، کنتاکتورها، درب ها، فن درون کابین و ترمز مورد استفاده قرار می گیرد. کم ترین ولتاژ یعنی 5 تا 30 ولت هم برای کلید طبقات، اعلان های صوتی و تصویری یا سیستم ایمنی در آسانسورها به کار می رود.

برق آسانسور در بیشتر اوقات بین 20 تا 30 آمپر است. ثابت نبودن میزان آمپر به نوع آسانسور و خصوصیات فنی آن مربوط می شود. آسانسورهایی همانند مدل های صنعتی که باید قدرت زیادی داشته باشند، برق مصرفی آن ها بیشتر بوده و میزان آمپر آن ها نیز بالاتر خواهد رفت. به طور کلی هر چه آسانسور میزان مصرف برق بیشتری داشته باشد، میزان آمپر آن نیز بالاتر خواهد رفت.

در میزان مصرف برق آسانسور چه عواملی تاثیرگذارند؟

گفتیم که معمولا آسانسورها با برق سه فاز کار می کنند. میزان برق مصرفی در این دستگاه ها به عواملی بستگی دارد که این فاکتورها باعث کاهش یا افزایش آن می شوند. در ادامه به این عوامل اشاره کرده ایم.

  • نوع و مدل آسانسور

نوع و مدل آسانسور روی مصرف برق آن تاثیر می گذارد. در این مورد، آسانسورهای کششی بیشتر از آسانسورهای هیدرولیکی مصرف برق دارند. البته آسانسورهای هیدرولیکی در هنگام بالا رفتن مصرف برق بیشتری دارند و به هنگام پایین آمدن به دلیل تخلیه روغن هیدرولیک و جاذبه زمین، برقی مصرف نمی کنند. اما در مجموع رفت و برگشت کابین، آسانسورهای هیدرولیکی نسبت به سیستم های کششی برق کم تری مصرف می کنند. در این زمینه شرکت اوکسین لیفت یکی از شرکت های معتبر در صنعت آسانسور است که انواع آسانسورهای کششی و هیدرولیک را با فناوری های جدیدی تولید می کند تا حد امکان مصرف برق کم تری داشته باشند.

  • ارتفاع ساختمان و تعداد طبقات آن

ارتفاع ساختمان عامل دیگری است که روی مصرف برق آسانسور تاثیر می گزارد. وقتی ارتفاع ساختمان و تعداد طبقات آن زیاد باشد، آسانسور برای حرکت به سمت بالا و پایین برق بیشتری مصرف می کند.

  • عدم حرکت آسانسور

عدم حرکت آسانسور و ثابت ماندن آن یکی از عوامل موثر در مصرف برق این وسیله است. وقتی آسانسور تا یک مدت بدون حرکت بماند، در هنگام شروع به کار، نیاز به انرژی بیشتری دارد که در این صورت برق بیشتری نیز مصرف می کند.

  • تک فاز یا سه فاز بودن برق آسانسور

به طور کلی آسانسورهای تک فاز نسبت به مدل های سه فاز برق کم تری مصرف می کنند. آسانسورهایی که از نوع تک فاز هستند بدون این که از برق استفاده کنند، قادر هستند تا 200 بار استارت بزنند. حتی در صورت قطعی برق، آسانسورهای تک فاز متوقف نشده و کار می کنند. در این شرایط مصرف برقی به اندازه یک دستگاه کوچک سشوار دارند. علاوه بر این، آسانسورهایی که با برق تک فاز کار می کنند، در اوقات پیک یا اوج مصرف، با روش پلکانی برق را مصرف می کنند. یا این که در این اوقات به جای مصرف برق سراسری، از برقی که در باتری ذخیره شده است، استفاده می کنند.

  • قرار داشتن آسانسور در حالت استند بای یا استراحت

وقتی آسانسور در حالت استند بای یا استراحت قرار می گیرد، بخشی از انرژی برق در فن ها و چراغ ها مصرف می شود. در این شرایط، ترانسفورماتور با تبدیل انرژی برق سراسری به ولتاژی متفاوت، باعث روشن ماندن چراغ ها و فن ها می شود. بنابراین همیشه حالت استند بای در مقایسه با حالت خاموش، برق بیشتری مصرف می کند.

  • سایر عوامل

عوامل دیگری نیز روی مصرف برق آسانسور تاثیر می گزارند و باعث کاهش یا افزایش آن می شوند. از جمله این عوامل می توان به ترافیک کاربران و تعداد سفرهای روزانه، وزن افراد، ظرفیت و ابعاد کابین، نوع دستگاه ها و تجهیزات برقی کابین همانند چراغ ها و فن، تعداد توقف های آسانسور در مسیر حرکت و غیره اشاره کرد که در مصرف برق آسانسور تاثیر می گزارند.

 

موتور آسانسورها معمولا از نوع سه فاز است. این آسانسورها در ساختمان های بلند، اماکن صنعتی و تجاری و غیره نصب و استفاده می شوند که نیروی بسیار زیادی برای حرکت نیاز دارند. البته برخی از آسانسورهای خانگی، ویلایی و غیره موتورهای تک فاز دارند که با برق شبکه سراسری تغذیه می شوند. این آسانسورها به دلیل ظرفیت پایین و عدم جابجایی افراد و بار در مسیری طولانی نیروی کم تری نیاز دارند که با الکتروموتورهای تک فاز می توانند کار کنند.

دیدگاهی وجود ندارد!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *